Recycling: het terugwinnen van kostbare grondstoffen

Een beter milieu begint bij jezelf. Je kunt er zelf veel aan doen om zo weinig mogelijk overbodig afval te veroorzaken. Als iets kapot gaat, kun je het eerst proberen te repareren voor je het weggooit. En als je iets gewoon zat bent, kun je er een ander blij mee maken via Marktplaats of de kringloopwinkel. Moet je dan toch iets weggooien, doe het dan zodanig dat de materialen hergebruikt kunnen worden. Recycling bespaart kostbare grondstoffen.

Kostbare grondstoffen terugwinnen door recycling

Het verschil tussen recycling en hergebruik

Hergebruik en recycling is niet hetzelfde, hoewel de termen wel op elkaar lijken. Als je een product in zijn originele vorm opnieuw gebruikt, heet het hergebruik. Dat kan ook voor een ander doel zijn dan waar het oorspronkelijk voor was gemaakt. Van hergebruik is bijvoorbeeld sprake als je het oude speelgoed waar je kind niet meer mee speelt, inlevert bij de kringloopwinkel.

In het geval van recycling wordt een afvalstof bewerkt en omgezet in een nieuw product. De oorspronkelijke vorm is dan niet meer te herkennen. Een bekend voorbeeld hiervan is papier: van oud papier wordt nieuw papier gemaakt. De teksten die jij erop schreef, zijn echter weg. Net als hergebruik is recycling een vorm van consuminderen. Afvalstoffen worden verwerkt tot nieuwe producten waardoor er minder nieuwe grondstoffen nodig zijn.

Huishoudelijk afval

Een groot deel van het huishoudelijk afval komt in aanmerking voor recycling. We gooien bijvoorbeeld veel glas, papier en karton, plastic en GFT-afval weg. Dit kan allemaal opnieuw verwerkt worden. Door dit ook daadwerkelijk te doen, zijn er minder nieuwe grondstoffen nodig en hoeft er bovendien minder afval gestort of verbrand te worden. Om het proces van recycling efficiënt te laten verlopen, wordt huishoudelijk afval gescheiden ingezameld. In 2015 was dit 60% van de totale hoeveelheid huishoudelijk afval.

In de volgende hoofdstukken wordt ingegaan op een aantal afvalproducten en hoe ze gerecycled worden.

Oud papier

Verenigingen, kerken en scholen verdienen graag wat bij door oud papier in te zamelen. Het is dan ook niet gek dat al 85% van het oud papier en karton gescheiden wordt ingezameld om gerecycled te worden. Het wordt gebruikt om nieuw papier en karton van te maken. Ongeveer 75% van nieuw papier en karton bestaat uit gerecycled oud papier. De overige 25% wordt gemaakt van nieuw materiaal, namelijk hout. Het ingezamelde oude papier levert dus een belangrijke bijdrage aan het verminderen van het gebruik van bomen.

Oud papier moet schoon en droog zijn om het opnieuw te kunnen gebruiken. Je kunt het dus beter niet in contact laten komen met je overige afval. Ook mag er geen plastic meer omheen zitten. Veel soorten papier kunnen gerecycled worden, maar niet alles. Kranten en tijdschriften, kartonnen dozen, printerpapier en eierdozen kunnen allemaal hergebruikt worden. Papieren zakdoekjes, tissues en verpakkingen waar andere materialen aan vastzitten mogen niet bij het oud papier. Melkpakken en drankenkartons worden tegenwoordig wel apart ingezameld.

Glas

We gooien zo’n 80% van ons glas in de glasbak. Het gaat daarbij dan om verpakkingsglas, bijvoorbeeld van jampotten, drankflessen en potten groente. Ander glas, zoals lampen en spiegels, mogen niet in de glasbak. Dit glas kan niet verwerkt worden door de recyclingbedrijven. Het is belangrijk gekleurd glas gescheiden te houden van wit glas. Nieuw wit glas kan alleen gemaakt worden van oud wit glas, niet van gekleurd glas.

Voordat het glas verwerkt kan worden tot nieuw glas, moet eerst al het afval eruit gefilterd worden. Daarbij gaat het niet alleen om bijvoorbeeld doppen, maar ook om spullen die helemaal niet in de glasbak gegooid hadden mogen worden. Het glas wordt vervolgens een aantal weken opgeslagen om etensresten weg te laten rotten. Pas als het glas schoon genoeg is, gaat het naar de glasfabriek om als grondstof ingezet te worden. Nieuw glas bestaat voor 50% tot 80% uit gebruikt glas.

GFT-afval

GFT-afval staat voor Groente-, Fruit- en Tuinafval. Dit afval kan zowel door compostering als door vergisting tot compost verwerkt worden.

Compostering

Om GFT-afval te kunnen composteren, moet eerst alles eruit wat niet gecomposteerd kan worden. Denk daarbij bijvoorbeeld aan het aardappelschilmesje dat je per ongeluk in de afvalbak hebt laten vallen. Om het proces te versnellen, wordt het afval vervolgens klein gemaakt. Het afval komt in een afgesloten ruimte te liggen, waar lucht doorheen gevoerd wordt. Hierbij kan de temperatuur hoog oplopen. Dit deel van het proces neemt 10 tot 20 dagen in beslag. Daarna blijft de compost nog een paar weken liggen om te rijpen. Compost kan onder andere gebruikt worden als meststof voor je tuin.

Vergisting

Een andere methode om GFT-afval te verwerken is vergisting. Ook bij deze methode moet eerst het andersoortige afval verwijderd worden. Daarna gaat het GFT-afval een vergistingsinstallatie in. Bij de vergisting komt biogas vrij. Dit kan gebruikt worden als brandstof in een gasmotor, die daarmee groene stroom produceert. Het restant van het vergiste materieel kan gecomposteerd worden.

Drankenkartons

In 2013 is begonnen met het apart inzamelen van drankenkartons. Hierbij moet je denken aan melk- en sappakken. Van deze pakken kan tot 63% gerecycled worden. Eerst wordt vooral het karton opnieuw gebruikt, maar ook de doppen en de plastic of aluminium binnenkant van de pakken kan gerecycled worden.

Plastic

Plastic is na recycling een veelzijdig product. Het wordt eerst verwerkt tot korrels. Deze korrels zijn de grondstof voor nieuwe producten. Onder andere speelgoed, fleece-truien en tuinstoelen kunnen van deze grondstof gemaakt worden.

Elektrische apparaten

Niet alleen producten die uit één of een klein aantal materialen bestaan, worden gerecycled. Ook complete wasmachines en computers komen voor dit proces in aanmerking. Ongeveer 65% van het wit- en bruingoed kan hergebruikt worden.

Om zo veel mogelijk van de apparaten te kunnen gebruiken, worden eerst de onderdelen verwijderd die waardevol zijn of juist ongewenst, zoals accu’s en batterijen. Wat overblijft, wordt vervolgens tot kleinere stukken verwerkt. Hieruit kunnen nog meer waardevolle materialen gehaald worden. Zo wordt zo veel mogelijk kostbaar materiaal gered. Sommige elektrische apparaten bevatten namelijk goud, zilver of andere schaarse metalen. Het zou zonde zijn deze zo weg te gooien. Wat er nu nog over is, wordt in kleine stukjes gemalen en verder gescheiden.

Overig huishoudelijk afval

Ook afval dat niet gescheiden wordt ingeleverd, kan gedeeltelijk gerecycled worden. Hiertoe wordt het afval naar grootte gescheiden. Organisch materiaal is vaak het kleinst en kan gecomposteerd worden. Magneten halen de metalen uit het restafval. Daarna worden in een draaiend vat de lichte voorwerpen zoals papier en karton verwijderd.

Tussen de 30% en 60% van het restafval kan als brandstof gebruikt worden. Dit gebeurt in een verbrandingsinstallatie. Dit heet “afvalverbranding” als de installatie alleen op afval werkt. Draait de installatie ook door als er geen afval is, dan dus op bijvoorbeeld kolen, dan heet het “thermische recycling”. Van de totale hoeveelheid afval wordt ook nog 20% tot 30% vergist. Een klein deel bestaat uit metaal. Wat er dan nog over is, verdwijnt naar de vuilstort.


Bronnen:
Statline (statline.cbs.nl): tabel Natuur en milieu – Milieu – Afvalstoffen – Gemeentelijk afval – Huishoudelijk afval per gemeente → Huishoudelijk afval naar soort afval → alle soorten, alle gemeenten, jaren 2003-2015
Oud papier
Glas
Plastic
GFT
Drankenkartons
Elektrische apparaten
Overig huishoudelijk afval

Alle artikelen in deze categorie:

Huishoudelijk afval: de ontwikkeling in de tijd

Als we zo prettig mogelijk op onze planeet willen blijven leven, zullen we moeten zorgen dat we niet te veel restafval produceren. Dat kunnen we doen door zo weinig mogelijk huishoudelijk afval te produceren of door het afval dat we maken, opnieuw te gebruiken. Afval gescheiden inzamelen is een goede manier om het zo efficiënt mogelijk te kunnen verwerken. Het scheiden van afval is nu niet bepaald een onderwerp dat het goed doet op feestjes. Veel mensen doen het omdat het moet, anderen laten het er maar bij zitten. Daarom is het goed dat er steeds meer aandacht komt voor het scheiden van afval. Veel afvalproducten kunnen namelijk gerecycled worden. Er worden nieuwe producten van gemaakt, zodat we minder nieuwe grondstoffen nodig hebben. Hoe staat het nu met de afvalinzameling in Nederland?

Huishoudelijk afval scheiden in Nederland: de ontwikkeling in de tijd

Totaal huishoudelijk afvalPer persoon produceren wij gemiddeld ruim 500 kg afval per jaar. Daarvan is bijna 40% restafval. De rest bestaat onder andere uit GFT-afval, oud papier en glas. Dit wordt apart ingezameld. De totale hoeveelheid afval die wij maken, is sinds 2003 gedaald van 568 kg naar 531 kg per persoon. In 2013 was deze hoeveelheid lager, maar we zijn weer iets meer afval gaan produceren.

De hoeveelheid restafval nam af met 17,6%. Dat is 39 kg per persoon. Het grootste deel van de daling van de hoeveelheid afval komt dus voor rekening van het restafval. We zijn meer gaan scheiden. In 2003 was nog 45,6% van het afval restafval, in 2015 is dat gedaald naar 38,5%.

Als je naar de supermarkt of de milieustraat gaat, dan zie je daar vaak een grote hoeveelheid kleine en grotere afvalbakken staan. Er wordt dan ook een groot aantal verschillende soorten afval gescheiden ingezameld. De belangrijkste soorten zijn de volgende:

  • Huishoudelijk restafval
  • Grof huishoudelijk restafval
  • GFT-afval
  • Oud papier en karton
  • Grof tuinafval
  • Schoon puin
  • Verpakkingsglas
  • Houtafval (A- en B-hout)

Deze groepen afval zijn samen goed voor ruim 90% van de totale hoeveelheid afval.

Restafval

Zoals de naam al zegt, is restafval het afval dat niet in een andere groep valt. Het wordt niet apart ingezameld. Soms kan dit wel, maar gooien mensen het voor het gemak in de verkeerde kliko. Sommig afval wordt echter niet gerecycled en daarom niet gescheiden ingezameld.

Restafval is verder te verdelen in twee groepen: huishoudelijk restafval en grof huishoudelijk restafval. Gewoon huishoudelijk restafval gooi je zelf in de afvalbak. Grof huishoudelijk afval is daar te groot voor en breng je naar de milieustraat. Beide vormen van restafval zijn de afgelopen jaren verminderd: het huishoudelijk restafval nam af met 17,6% (38,6 kg per persoon) en het grof huishoudelijk afval zelfs met 39,7% (15,8 kg).

Huishoudelijk restafvalGrof huishoudelijk afval

GFT-afval

GFT-afvalGFT-afval staat voor Groente-, Fruit- en Tuinafval. Deze soort afval wordt al lang gescheiden ingezameld. Voor gemeenten is het sinds 1994 verplicht dit afval apart in te zamelen. Van de totale hoeveelheid afval is bijna 20% GFT-afval. Het is daarmee de grootste afvalsoort die onderscheiden wordt. Tussen 2003 en 2013 is de totale hoeveelheid GFT-afval per inwoner gedaald met 9,1 kg (8,7%). Vanaf 2014 is het echter weer gaan toenemen, waardoor we nu weer op het niveau van 2003 zitten: 105 kg per persoon.

Grof tuinafval

Grof tuinafvalTuinafval dat te groot is voor de groene afvalcontainer wordt grof tuinafval genoemd. Dit bestaat bijvoorbeeld uit takken en snoeiafval. Deze categorie afval is de afgelopen jaren toegenomen. Dit zou kunnen komen doordat meer mensen hun tuinafval inleveren in plaats van het op te stoken of te composteren. Het kan echter ook zijn dat ze een deel van het kleinere groenafval ook inleveren als grof tuinafval, als ze toch naar de milieustraat gaan. Tussen 2003 en 2015 is de hoeveelheid grof tuinafval toegenomen met 7,7 kg per inwoner, ofwel 24,7%.

Oud papier en karton

Oud papier en kartonOud papier en karton is vaak een bron van extra inkomsten voor scholen en verenigingen. Zij verzamelen het en krijgen daar wat geld voor. Oud papier en karton kan gebruikt worden bij de productie van nieuw papier en karton. De afgelopen jaren is de hoeveelheid ingezameld papier en karton afgenomen met 8,7 kg (12,2%) per inwoner. Dat zou kunnen komen doordat er steeds minder papier gebruikt wordt. De krant is bijvoorbeeld nu ook digitaal te lezen en post gaat ook steeds vaker via de digitale weg. Met een sticker op de brievenbus geef je eenvoudig aan dat je milieubewust bent en geen reclame en huis-aan-huisbladen wilt ontvangen.

Schoon puin

Schoon puinSchoon puin bestaat uit bakstenen, dakpannen, tegels, gesloopt metselwerk en betonpuin. Dit afval wordt gebruikt bij de aanleg van wegen. De hoeveelheid schoon puin neemt langzaam af. Alleen in 2011 was het tijdelijk meer. Er is in 2010 en 2011 een regeling geweest waarbij het BTW-tarief voor verbouwen en renoveren verlaagd was. Deze regeling zal een groter aantal verbouwingen en daarmee meer schoon puin tot gevolg hebben gehad. Tussen 2003 en 2014 is er een daling te zien van 6,8 kg (19,6%) schoon puin per persoon. In 2015 is de hoeveelheid weer licht gestegen.

Verpakkingsglas

VerpakkingsglasGlas is een bekend product om te recyclen. Wie kent niet die grote bollen waar je lege flessen en potten in kwijt kunt? Als sinds het einde van de jaren 70 wordt glas gescheiden ingezameld. Van glas wordt nieuw glas van dezelfde kleur gemaakt. Daarom zijn er aparte glasbakken voor bijvoorbeeld wit en groen glas. Dat er nog een deksel of restje eten in het glas zit, is tegenwoordig geen probleem meer. Dankzij de moderne techniek wordt dit verwijderd voor het glas verder verwerkt wordt. Per persoon gooien we jaarlijks bijna 23 kg glas in de glasbak. Deze hoeveelheid is al jaren constant.

Houtafval (A- en B-hout)

HoutafvalBij hout wordt onderscheid gemaakt naar verschillende soorten. Onbewerkt hout wordt A-hout genoemd. Hardboard, spaanplaat, geverfd hout en kozijnen en deuren zijn voorbeelden van B-hout. C-hout onderscheidt zich van A-hout en B-hout doordat het bewerkt is met stoffen die schadelijk zijn voor het milieu. C-hout wordt daarom apart gehouden bij het recyclen. De hoeveelheid houtafval uit de categorieën A en B varieert. Na 2003 steeg het, waarna het daalde tot het laagste niveau in 2014. In 2015 nam het weer toe tot 22,8 kg per persoon.

Conclusie

De afgelopen jaren zijn we met z’n allen heel wat minder afval gaan produceren. Daarbij wordt er relatief meer apart ingezameld. Nog steeds bestaat echter bijna 40% van het afval uit restafval. Er staat ons dus nog een uitdaging te wachten om dit percentage zo laag mogelijk en zelfs het liefst naar 0% te brengen. Dus: doe mee en scheid je afval!


Bronnen:
Statline (statline.cbs.nl): tabel Natuur en milieu – Milieu – Afvalstoffen – Gemeentelijk afval – Huishoudelijk afval per gemeente → Huishoudelijk afval naar soort afval → alle soorten, alle gemeenten, jaren 2003-2015
Wikipedia
Gemeente Stein
Twente milieu
Duurzaam thuis
Afvalvrij
Recycling centrum

Alle artikelen in deze categorie:

Consuminderen door hergebruik

Als je iets nodig hebt, is het heel gemakkelijk naar een winkel te gaan en het te kopen. Of je surft even op internet en de volgende dag wordt het thuisbezorgd. Onze consumptie kan echter niet onbeperkt doorgroeien. De hoeveelheid grondstoffen die we tot onze beschikking hebben, is eindig. Daarom is het goed om te gaan consuminderen. Een manier om dat te doen is door hergebruik van afgedankte spullen. Dit kun je doen door overbodig geworden spullen te verkopen of weg te geven. Wat jij niet meer nodig hebt, kan voor een ander zeer welkom zijn. Dat kan zelfs in een andere functie zijn.

Hergebruik op verschillende manieren

Minder consumeren kan op verschillende manieren. Een gemakkelijke manier is door tweedehands spullen te kopen en je eigen afgedankte spullen een tweede leven te geven. Hiervoor staan bijvoorbeeld de volgende mogelijkheden tot je beschikking:

Advertenties in lokale kranten

Hoewel je er misschien niet zo snel meer aan zal denken, is het nog steeds mogelijk een kleine advertentie in een lokale krant te zetten. Vroeger was dit een goede manier om je spullen aan iemand uit de buurt te verkopen. Het kan nog steeds en is nog gratis ook, als je tekst niet te lang is. Je kunt ook een briefje ophangen op een prikbord bij de supermarkt. Voordeel van deze methoden is dat je zo iemand in je directe omgeving kunt vinden. Spullen kunnen eenvoudig afgehaald worden dus er zijn geen verzendkosten.

Een nadeel van advertenties in lokale kranten of bij de supermarkt is dat de kans dat je een koper treft, relatief klein is. Je publiek bestaat alleen uit de mensen die die krant lezen en dan ook nog de advertenties bekijken. De lezer kan niet gericht zoeken maar moet echt alles lezen om te zien of er wat voor hem bij zit.

Kringloopwinkels

Je kunt je spullen ook een tweede leven geven door ze naar een kringloopwinkel te brengen. Als de spullen nog goed zijn, is het zonde ze weg te gooien. Bij de kringloopwinkel krijg jij er ook niets voor, maar de opbrengst van kringloopwinkels gaat vaak naar goede doelen. Bovendien help je mensen die niet veel te besteden hebben aan goedkope spullen. Zo draag je met je afdankertjes gemakkelijk wat bij aan de maatschappij.

Als je dan toch bij de kringloopwinkel bent, kun je meteen even kijken of ze nog iets voor jou hebben. Ook als je voldoende te besteden hebt, kun je hier prima terecht. Soms worden er bijvoorbeeld onderdelen aangeboden van veel gebruikte apparaten. Hiermee je kun je eigen oude apparaat weer tot leven wekken. Ook kun je er spullen halen die je niet lang denkt te gaan gebruiken, zoals speelgoed. Kinderen spelen vaak niet lang met hetzelfde speelgoed. Als het nog goed is, kun je het na gebruik weer naar de kringloop brengen, zodat iemand anders er voordelig mee kan spelen.

Kringloopwinkels hebben dus een aantal voordelen:

  • Afgedankte spullen kun je er gemakkelijk kwijt, vaak is er wel een kringloopwinkel in jouw woonplaats;
  • Je steunt een goed doel zonder dat het je wat kost;
  • Je kunt de spullen zien voor je ze koopt;
  • De prijzen zijn laag.

Marktplaats.nl

Eén van de bekendste websites waar je spullen kunt kopen en verkopen, is Marktplaats.nl. Als je iets wilt verkopen, kun je een advertentie plaatsen met foto’s en een uitgebreide tekst. Kopers kunnen bieden op de artikelen. Verkopers kunnen er ook voor kiezen een vaste prijs te vragen. Op deze manier kan de verkoper proberen een zo gunstig mogelijke prijs te krijgen.

Op Marktplaats kun je gemakkelijk zoeken. Zo vinden koper en verkoper elkaar snel. Wonen koper en verkoper bij elkaar in de buurt, dan kan de koper de spullen komen afhalen en ter plaatse betalen. Op die manier is het een veilige manier van kopen. Je hebt de spullen dan gezien voor je ze echt koopt en je hoeft geen geld over te maken naar een vreemde.

Kies je ervoor spullen op te sturen, dan is er meer vertrouwen nodig. De verkoper kan van de koper vragen om eerst te betalen. De verkoper heeft dan zekerheid maar de koper niet. Die moet maar afwachten of hij de spullen in goede orde ontvangt. Meestal levert dit echter geen problemen op. Wat echter wel een ergernis kan zijn, is dat veel mensen wel bieden op artikelen, maar vervolgens helemaal niet van plan blijken te zijn om ook daadwerkelijk tot een koop over te gaan. Dat is het nadeel van deze laagdrempelige manier van verkopen.

Gratisaftehalen.nl

De website Gratisaftehalen.nl is goed bezig om het consuminderen te bevorderen. Op deze website kun je je overbodige spullen gratis aanbieden. Iemand die er belangstelling voor heeft, kan zich dan bij je melden en dan kun je samen afspreken waar en wanneer de spullen afgehaald kunnen worden. Het is dus een soort kringloopwinkel maar dan zonder goed doel. Het achterliggende idee is dat het gebruik van natuurlijke grondstoffen verminderd moet worden zodat ook toekomstige generaties nog goed op de aarde kunnen leven.

Vergeleken met Marktplaats.nl is het een nadeel dat je geen geld voor je spullen krijgt. Je krijgt er echter wel dankbaarheid voor terug. Andere voordelen zijn dat je niet over de prijs hoeft te onderhandelen en dat je geen moeite hoeft te doen om iets op te sturen. Bovendien zul je als koper nooit last hebben van onbetrouwbare verkopers. Je hoeft toch niet te betalen.

Een andere toepassing vinden

Veel spullen die je niet meer voor hun oorspronkelijke toepassing gebruikt, kunnen op een andere manier ingezet worden. Denk maar eens aan je kleding. Als een broek versleten knieën heeft, kun je er een korte broek van maken. Een T-shirt dat echt niet meer kan, is een mooie poetsdoek voor vieze klusjes. De bakjes van de afhaalchinees kun je later prima gebruiken om je eigen eten in te vriezen. De plastic zak die de Chinees om het eten heen deed, gebruik je als afvalzak. Hergebruik is vaker mogelijk dan je denkt!


Alle artikelen in deze categorie:

Consuminderen in het dagelijks leven

Hoe meer mensen er bij komen, hoe meer we verbruiken. Ook op individueel niveau willen we steeds meer: te veel eten, de nieuwste gadgets en vooral: dat wat de buurman ook heeft. Maar heb je dat allemaal wel echt nodig? Het is helemaal niet zo moeilijk om minder te consumeren, ofwel te consuminderen, als je maar een beetje oplet. Op ieder moment valt wel iets te besparen. Als je het niet voor het milieu doet, doe het dan voor je portemonnee.

Opstaan en consuminderen

Misschien is ’s morgens opstaan en consuminderen niet direct een voor de hand liggende combinatie. Toch is het heel goed mogelijk. Begin bijvoorbeeld eens in de douche. Is het echt nodig om gemiddeld acht minuten onder de warme waterstraal te staan? Oké, het kan heel lekker zijn, maar om jezelf schoon te krijgen is het niet nodig. Als we met z’n allen terug gaan naar gemiddeld zes minuten douchen, dan besparen we 25% op douchewater. Maar er zijn meer mogelijkheden.

  • Gebruik een waterbesparende douchekop. Hiermee kun je anderhalve liter water per minuut besparen. Nog eens zeven liter bespaar je met elke minuut die je korter doucht. Als je elke dag onder de douche gaat, is dat samen al meer dan 3.000 liter water per jaar. Ga je niet meer dagelijks maar om de dag onder de douche, dan bespaar je nog eens bijna 9.000 liter schoon water. Overigens bespaar je meer dan alleen water: doordat je minder water verwarmt, gebruik je ook minder gas of elektriciteit.
  • Gooi je je handdoek na iedere douchebeurt in de wasmand? Niet nodig. Je kan een handdoek prima drie keer gebruiken voor je hem wast. Dat is een flinke besparen op hoe vaak je moet wassen. In een wasmachine voor 5 kg wasgoed passen ongeveer tien behoorlijke badhanddoeken. Om de dag een schone pakken bespaart je dus een volle wasmachine in drie weken tijd. Dat is 17 keer wassen per jaar. Reken maar uit hoeveel wasmiddel, water en energie je bespaart met een huishouden van meerdere personen.
  • Om je haar schoon te krijgen, heb je geen handvol shampoo nodig. Probeer eens steeds minder te gebruiken. Je zult zien dat je best wel wat kunt minderen en terwijl je toch nog genoeg hebt voor een schuimende bos krullen. Zo kun je ook je tandpasta steeds iets verminderen tot je de minimale benodigde hoeveelheid hebt gevonden.
  • Ook op het toilet kun je besparen. Veel toiletten zijn daar zelfs speciaal voor ontworpen: ze hebben twee knoppen zodat je zelf kunt regelen hoeveel water je gebruikt. Gebruik dus altijd de kleine knop als het kan en de grote alleen als het moet.

Aankleden

Je wilt er verzorgd uitzien. Mooie kleding is belangrijk voor je. Dat is begrijpelijk, maar moet je echt zo vaak nieuwe kleding kopen? Je kunt ook proberen je kleding zo lang mogelijk mooi te houden. En kan het echt niet meer, dan kun je je oude broeken en shirts voor andere doelen gebruiken.

  • Door verschillende kledingstukken anders te combineren, zie je er steeds weer anders uit. Zorg dus dat je spullen koopt die bij elkaar passen. Met twee broeken en twee bloesjes heb je dan al vier combinaties.
  • Als je kleding niet goed genoeg meer is om op kantoor te dragen, dan kan het thuis nog wel prima. Kan het daar ook echt niet meer, draag het dan bij het schoonmaken of als je in de tuin werkt. Kan zelfs dat niet meer? Dan kun je de kleding nog bewaren voor als je eens gaat verven.
  • Een T-shirt dat vaal is geworden, ziet er niet meer uit. Onder een dikke trui zie je dat echter niet. Ook in je bed is het donker, dus als pyjama kan zo’n shirt ook nog even mee. Zit het vol met gaten, dan kun je er altijd nog een wegwerp-poetsdoek voor de hele vieze klusjes van maken.
  • Ben je handig met de naaimachine? Dan kun je versleten kleding gebruiken om andere kleding mee op te lappen. Een lapje met een totaal ander motief kan heel decoratief staan op de knieën van een kinderbroek. Ook kun je van een lange broek een korte broek maken als alleen het deel rond de knieën slecht is. Hetzelfde geldt voor een shirt of overhemd met gaten bij de ellebogen.
  • Het is niet nodig kleding na elke keer dragen in de was te gooien. Je kunt het best vaker aandoen. Als er vlekken op zitten of als het gaat stinken, moet je het natuurlijk wel wassen. Maar dat merk je vanzelf als het zover is. Door minder vaak te wassen, bespaar je niet alleen water, wasmiddel en energie, maar je kleding blijft ook nog eens langer mooi. Zo hoef je minder vaak nieuwe kleding te kopen. En laat je de was buiten in de wind drogen, dan heb je ook nog eens geen wasverzachter nodig.

De maaltijden

Eten is noodzakelijk en lekker. Te veel eten zorgt er echter voor dat we moeten afvallen. Efficiënter is het om niet te veel te eten en zo gezond en op het juiste gewicht te blijven. Maar je kunt meer doen.

  • Water uit de kraan is in Nederland gewoon goed water. Je hoeft het niet in flessen te kopen. Frisdrank bestaat uit vaak voor een groot deel uit water. Door dit water (samen met wat geur-, kleur- en smaakstoffen) in pakken en flessen te vervoeren, wordt het milieu flink belast. Het levert ook nog eens behoorlijk wat afval op. Meer kraanwater drinken is dus een goede besparingsmaatregel. Koop je dan toch frisdrank, neem dan grote verpakkingen. Deze leveren relatief minder afval op.
  • In de supermarkt kun je letten op waar producten vandaan komen. Streekproducten zijn beter voor het milieu omdat ze niet ver vervoerd hoeven te worden. Kies ook de groenten en het fruit van het seizoen. Dit is niet alleen goedkoper, maar vaak ook lekkerder.
  • Probeer van bederfelijke waren niet meer te kopen dan je nodig hebt. Vind je het lastig om voor één persoon te koken, dan kun je ook dubbele porties koken en invriezen. Ook restjes van verschillende ingrediënten, zoals groenten en sauzen, kun je prima invriezen of de volgende dag in een andere maaltijd gebruiken.
  • Beperk je vleesconsumptie. Dat is goed voor het milieu, je portemonnee en je gezondheid. Bovendien, als je vlees erg lekker vindt en je eet het om de dag in plaats van elke dag, dan geniet je er nog meer van! Op de andere dagen kun je bijvoorbeeld peulvruchten of eieren eten. Je hoeft echt niet die dure nepvleesproducten te kopen, zoals vegetarische schnitzels. Die lijken toch niet op het origineel.
  • Bespaar op de afwas door je koffiekopje of waterglas meer dan eens te gebruiken. Daar word je echt niet ziek van. Het bespaart je wel weer een hoeveelheid afwas.

Vervoer

Bekijk voor elke situatie welk vervoermiddel het meest geschikt is. Als je ver weg moet, is de auto handig. Maar dat wil niet zeggen dat je ook in de auto moet stappen voor de boodschappen om de hoek of het winkelen in het centrum van die grote stad.

  • Je eerste keuze zou moeten zijn om op de fiets of lopend te gaan. Dit levert de minste uitstoot van schadelijke stoffen op en is nog gezond ook. Is je bestemming te ver voor de fiets, neem dan het openbaar vervoer.
  • Moet je verder weg, dan kun je de auto nemen. Zeker als je met meerdere personen bent of veel spullen moet vervoeren, mag dat best. Gebruik je de auto niet vaak, kijk dan eens naar de mogelijkheden van een deelauto of huurauto. En als je dan aan het rijden bent, pas dan het nieuwe rijden toe. Daarmee bespaar je brandstof.
  • Als je op vakantie gaat, kun je de Nederlandse economie steunen door gewoon in eigen land te blijven. Er zijn genoeg mooie gebieden om de te wandelen en te fietsen. Je kunt bijvoorbeeld de trein nemen naar een mooie plek en daar je wandel- of fietsvakantie houden.

Op kantoor

Het kantoor is een typische plek waar gemakkelijk van alles verspild wordt. Denk maar eens aan al die plastic bekers die na eenmalig gebruik in de vuilnisbak belanden. Om nog niet te spreken van al het papier dan uit de printer komt rollen en vervolgens nauwelijks gelezen wordt.

  • Een plastic koffiebeker kun je meerdere keren gebruiken. Hang gewoon je gebruikte beker in de automaat en hij spuugt geen nieuw bekertje uit. Drink je alleen water, dan is er al helemaal geen reden om elke keer een nieuwe beker te pakken. Zamelt je bedrijf plastic bekers apart in? Doe daar dan ook aan mee, dan kunnen de bekers gerecycled worden. Een eigen beker of glas meenemen is natuurlijk ook prima, zolang je hem maar niet na elk gebruik uitgebreid met heet water gaat staan afspoelen.
  • De aangeboden waren in het bedrijfsrestaurant zijn vaak niet bepaald een toonbeeld van efficiëntie. Het barst er van de portieverpakkingen. Begrijpelijk, uit hygiëne-oogpunt, maar niet goed voor het milieu en je portemonnee. Neem daarom je eigen boterhammen van thuis mee. Of smeer op kantoor je brood met je eigen broodbeleg.
  • Gebruik de printer met mate. Denk eerst na of je dat document echt op papier nodig hebt, of dat je het ook van je scherm kan lezen. Heb je een laptop, dan kun je die gewoon meenemen naar vergaderingen en hoef je niet alle stukken op papier te hebben. Dan kun je meteen je aantekeningen digitaal maken en bewaren.
  • Als je ’s avonds naar huis gaat, zet dan je computer en beeldscherm uit. Doe ook het licht uit en zet de kachel laag, als dit niet centraal geregeld is. Dat zou je tenslotte thuis ook doen, toch?

’s Avonds

Na een lange werkdag ben je misschien moe en wil je ontspannen. Je hoofd staat niet meer naar besparen en consuminderen. Toch is het ook nu nog wel mogelijk.

  • Zin in een lekker kopje koffie of thee? Maak dan niet meer dan je daadwerkelijk gaat opdrinken. Je kunt het water afmeten met het kopje waaruit je gaat drinken. Dan heb je altijd precies genoeg. En zet het koffieapparaat na gebruik uit.
  • Hou je niet zo van sterke thee? Dan is een theezakje prima meerdere keren te gebruiken. Daarna kan het bij het groenafval.
  • Hoe moeilijk het ook kan zijn om je in te houden, koop toch vooral grootverpakkingen koekjes. Apart verpakte koekjes leveren veel meer afval op. Om te voorkomen dat je te veel koekjes gaat eten, leg je er een of twee op een schoteltje en de rest gaat netjes in de koektrommel in een kast buiten je bereik.
  • Al een uur voor je naar bed gaat, kan de verwarming lager. Het duurt even voor het huis afgekoeld is. Je bent nog beter bezig als je de hele avond al de kachel wat lager zet en een warme trui aantrekt. Het is heerlijk om met een goed boek en een kop thee onder een dekentje op de bank te hangen!

Slapen

Zelfs als je in bed ligt, valt er nog wat te besparen. Heb je al je apparatuur echt uitgezet? Een tv of computer die stand by staat in plaats van echt uit blijft onnodig stroom verbruiken.

  • Zet alle sluipverbruikers uit. Niet alleen de tv en computer maar zelfs het koffiezetapparaat kan nog stroom verbruiken. Dat geldt natuurlijk ook overdag, als je niet thuis bent.
  • Hoewel het natuurlijk wel lekker is om in bed tv te kijken, moet je je wel afvragen of je echt een tweede tv nodig heb. Ook op een laptop of tablet, die je waarschijnlijk toch wel hebt, kun je goed tv kijken. Veel zenders geven je de mogelijkheid via Uitzending Gemist tv-programma’s te kijken.
  • Gebruik je een elektrische deken om ’s avonds in een comfortabel warm bed te kunnen stappen? Zet hem dan uit zodra je het warm genoeg hebt. Je lichaam houdt je bed dan verder wel op temperatuur. Een lekker warm dekbed doet de rest.

Bronnen:
Kraanwater.nu
Waterbedrijf Groningen

Alle artikelen in deze categorie:

Staycation of nearcation: vakantie dichtbij huis

Veel mensen zien vakantie als een eerste levensbehoefte. Zelfs mensen die maar nauwelijks rond kunnen komen, vinden dat ze recht hebben op een verblijf buitenshuis. Als je zegt dat je vrijwillig niet op vakantie gaat, word je soms raar aangekeken. Toch is het helemaal niet zo vreemd om thuis te blijven. Een zogenaamde staycation kan zelfs nog beter voor je zijn dan een vakantie in het buitenland. Het kost minder geld, je spaart het milieu en je hebt niet de stress van het inpakken, reizen en de ongemakken van de vakantiebestemming. En bovendien is er in je eigen omgeving vaak ook veel te doen, waar je in het dagelijks leven niet bij stilstaat.

Het is niet gek om niet op vakantie te gaan

Volgens het NIBUD gaat 55% van de mensen met betalingsachterstanden gewoon op vakantie. Zij vinden het belangrijker weg te gaan dan om van hun schulden af te komen. Sommige mensen lenen er zelfs geld voor. De vraag is alleen of het wel zo ontspannend is om weg te gaan, als je weet dat bij thuiskomst de problemen er niet kleiner op zijn geworden. Van alle mensen met een laag inkomen gaat de helft niet op vakantie. Van alle Nederlands is dat ongeveer een kwart. Zo gek is het dus niet om niet op vakantie te gaan.

In de tijd waarin wij leven, is consuminderen belangrijk. We zijn met steeds meer en om onze levensstijl enigszins vol te kunnen houden, zullen we zuinig moeten zijn met grondstoffen. Onnodig naar het buitenland vliegen past daar niet bij. Wil je toch graag drie keer per jaar op vakantie, overweeg dan een vakantie in de directe omgeving: een “nearcation”, of een vakantie thuis: een “staycation”.

Nearcation: vakantie dichtbij

Attracties en bezienswaardigheden

Vaak hoor je dat mensen allerlei beroemde kerken en musea in het buitenland hebben bezocht. Ga je verder vragen, dan blijkt dat ze de bezienswaardigheden in hun eigen woonplaats of provincie niet hebben gezien. Een nearcation, ofwel een vakantie dichtbij huis, is het ideale moment om ook de dichterbij gelegen monumenten eens met een bezoek te vereren.

Dagjes weg

Nederland is niet groot. Je kunt bijna overal in een dag naartoe en ‘s avonds weer gewoon lekker thuis slapen. Koop bijvoorbeeld een dagkaart voor de trein, let maar eens op de aanbiedingen bij de Kruidvat of de Blokker. Daarmee kun je goedkoop en makkelijk naar een grote stad aan de andere kant van het land gaan. Net als het verre buitenland zijn dat ook plekken waar je anders nooit zou komen.

Uit eten

Voor veel mensen is een groot voordeel van vakantie dat ze dan niet hoeven te koken. Maar moet je per se naar het buitenland om in een restaurant te gaan eten? Zeg eens eerlijk, heb jij alle eettentjes in jouw gemeente al geprobeerd? Of ga eens ontbijten bij de HEMA of IKEA. Dat is niet duur maar geeft wel het gevoel dat je er helemaal uit bent.

Wandelen en fietsen

Als je goedkoop en milieuvriendelijk op vakantie wilt, kun je voor een wandel- of fietsvakantie kiezen. Is zelfs dat nog te duur, bijvoorbeeld omdat je geen tent of slaapplaats kunt betalen, dan kun je dagtochten maken. Je kunt bijvoorbeeld elke dag in een andere windrichting fietsen. Neem je je eigen lunchpakketje mee, dan is het net kamperen en niet duurder dan thuisblijven. Je kunt ook naar een natuurgebied in de buurt fietsen en daar verder gaan lopen. Zo zie je ook eens de plaatsen die dichtbij huis zijn maar waar je anders nooit komt. Ook die plekken kunnen zeer de moeite waard zijn om eens te verkennen!

Staycation: vakantie thuis

Ontspannen

Ga eens bij jezelf na wat het hoofddoel van vakantie is. Als dat doel is om bij te komen van de drukke tijd die achter je ligt, dus om te ontspannen, dan kan dat ook prima thuis. Denk van tevoren goed na welke klusjes allemaal gedaan moeten worden en doe die eerst. Trek daar niet te veel tijd voor uit, het is tenslotte vakantie. Als je klaar bent, doe je alsof je er niet bent. Trek de stekker uit de telefoon en de deurbel, laat de post liggen en stel een auto-reply in op je e-mail. Niets moet meer, behalve genieten.

Wil je toch een beetje actie en zou je graag kamperen? Schuif dan de meubels opzij en leg je matras in het midden van de woonkamer. Knutsel met wat oude lakens een tent in elkaar en kruip daar ‘s avonds in. Voor het eten maak je geen gebruik meer van je magnetron en gasfornuis. Nee, koken doe je nu op je camping-gasstelletje in je tuin of op het balkon. Vraag een van je huisgenoten om na vijf minuten douchen de warme kraan open te draaien, zodat jij koud water krijgt. Zo is het campinggevoel compleet!

Gewoon doen

Op vakantie gaan lijkt voor veel mensen misschien een eerste levensbehoefte, voor andere mensen is het helemaal niet zo noodzakelijk. Waarom zou je tijdens je vakantie doen wat anderen willen doen? Het kan ook heerlijk zijn gewoon thuis te blijven en je normale gangetje te gaan. Nu kun je eindelijk doen waar je anders nooit aan toe komt. Geen gehaast, geen verplichtingen en eindelijk dat mooie boek lezen dat al tijden klaarligt. Misschien lijkt dit onbegrijpelijk, maar voor veel mensen is dit pas echt vakantie.

Voordelen van een staycation

Zoals je uit het voorgaande al hebt begrepen, zijn de voordelen van een staycation groot. Ik zet ze hier nog een keer op een rijtje:

  • Het is goedkoop, je kunt het zo duur maken als je wilt door uitstapjes te maken en uit eten te gaan;
  • Het is een milieuvriendelijke manier van vakantie vieren;
  • Je hebt geen stress van het uitzoeken van de bestemming, het geregel, het inpakken en de reis;
  • Je ziet meer van alles wat er in de buurt is te doen.

Aan het einde ben je heerlijk ontspannen, wie wil dat nu niet?


Bronnen:
NIBUD (23 juni 2015)

Alle artikelen in deze categorie: